مدعیان سیاست خارجی !

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا در یک نشست رسمی خواستار دیدار با حسن روحانی رئیس جمهوری اسلامی ایران بدون هیچگونه پیش شرط شد و تعجب رسانه های همگانی جهانی خصوصا رسانه های آمریکا و ایران را برانگیخت .

تهران- اقتصاد برتر- 9 مرداد 97

ترامپ که به همراه جوزپه کونته، نخست‌وزیر ایتالیا در یک کنفرانس خبری در واشنگتن صحبت می کرد، در پاسخ به سوال خبرنگاری در این‌باره که آیا حاضر است با رئیس جمهوری ایران ملاقات کند یا خیر ؟ گفت: «حاضرم با رهبران ایران هر زمان که بخواهند بدون پیش‌شرط دیدار کنم…  البته ابراز تمایل من برای این مذاکره از موضع ضعف نیست بلکه گفت و گو را بهترین راه حل مساله می دانم. البته با فاصله کوتاهی پمپئو وزیر امور خارجه آمریکا به تصحیح اظهارات ترامپ پرداخت و پیش شرط هایی برای انجام این گفت وگو تعیین کرد.

اما داخل ایران وزیر امور خارجه و رییس جمهوری که رسما باید پاسخ همتایان آمریکایی خود را می دادند در خصوص تمایل ترامپ برای مذاکره با ایران سکوت کردند و در عوض بسیاری از سیاسیون درباره مذاکره داشتن یا نداشتن با دولت آمریکا اظهار نظر کردند! و هر کدام دیدگاه های متضادی را مطرح کردند که نشانگر چند صدایی در داخل ایران بود دقیقا همان چیزی که آمریکایی ها انتظار داشتند و غیر مستقیم ایران را به میدانی که خود باز کرده بودند کشاندند. در ایران هنوز این فرهنگ که هر کس در سطح جایگاهی که دارد اظهار نظر کند جا نیفتاده و گاهی به یکباره یک کارمند پاسخ یک رئیس جمهور یا وزیر خارجه را می دهد و اتفاقا افرادی که باید اظهار نظر کنند سخنی نمی گویند!

مگر هر مسئول نباید از موضع سمتی که برعهده اش است اظهار نظر کند ؟ پس چرا در ایران هر فرد سیاسی از هر سازمان و نهادی خود را مسئول پاسخگویی در مباحث کلان سیاسی خصوصا در موضوع سیاست خارجی که بحث کاملا تخصصی است ، می داند و بلافاصله در این خصوص چه در فضای مجازی و یا مصاحبه ها اظهار نظر می کند و بالاخره مقام های کشور هدف نمی دانند طرف صحبت با آنان کیست و و پاسخ حرفشان را از چه مرجعی باید بشنوند و کدامیک از مواضعی که ابراز شده است را باید ملاک تصمیم گیری قرار دهند.

برای مثال در اظهار نظری که ترامپ در خصوص مذاکره و دیدار با مقام های ایران داشت در یک جلسه رسمی با نخست وزیر ایتالیا موضوع را مطرح کرده بود و تنها وزیر امور خارجه اش که مسئول سیاست خارجی این کشور می باشد بعد از چند ساعت به تصحیح گفته های ترامپ پرداخت و مسئله پیش شرط را مطرح کرد و هیچ مقام مسئول و سیاسی دیگری در آمریکا در این رابطه اظهار نظری نکرد البته اظهار نظر پمپئو وزیر خارجه آمریکا روی حرف رئیس جمهور این کشور بی ربط و بی جا بود، در همه دنیا عرف نیست که وقتی رئیس جمهوری موضعی را اعلام  می کند بلافاصله وزیر خارجه درکلام وی بدود و اما و اگر  جدیدی را ایجاد کند. در سیستم ترامپیسم در کاخ سفید این روال طبیعی است چون همه می دانند ترامپ حرف های بی ربط زیاد می زند و همیشه یک به پا برای اصلاح حرف هایش می گذارند !

در زبان عامیانه وقتی فردی در جامعه به مشکلی برخورد می کند به طرف مقابل می گوید بزرگ شما کیست تا مشکل را با وی مطرح کنیم نه اینکه کل اعضای خانواده خود را طرف بیگانه بدانند و همه به آن پاسخ بدهند. اتفاقی که در کشور ما در حال جریان است بی شباهت به این موضوع نیست . ترامپ خوب یا بد حرفی زده است در اینطرف همه جواب وی را می دهند ! بنظر شما طرف مقابل و افکار عمومی دنیا که این موضوع برایشان مهم است چه برداشتی از داخل کشور ما باید داشته باشند؟

بارها دیده شده مقام های مسئولی که در حوزه فعالیت خود باید اظهارنظر کنند و پاسخگوی مطالبات مردم باشند در موضوعات مربوط به فعالیت خود سکوت می کنند اما و در مصاحبه ها و اظهار نظر هایشان درباره موضوعاتی که اصلا به حوزه فعالیت آنان ربطی ندارد بلافاصله اظهار نظر می کنند و آن هم مواضعی می گیرند که واقعا در جایگاه نظام جمهوری اسلامی ایران نیست و حتی گاهی ممکن است موقعیت کشور را به مخاطره بیاندازد . برخی از آقایان مسئول همیشه در هر موضوعی یک سری اظهار نظر کلیشه ای پدرانه برای تصحیح رفتارهای کشورهایی ایراد می کنند که اصلا در مرام و ادبیاتشان اصلاح شدن به این روش وجود ندارد! معمولا کشورهای طرف خارجی ما هم به این نوع اظهار نظر های ما عادت کرده اند و معمولا توجهی نمی کنند و بلکه از آن سوء استفاده هم می کنند.

روابط بین الملل از یک سری قوانین و رسومی پیروی می کند که کسانی که در حوزه سیاست خارجی اظهار نظر می کنند باید آن ها را بشناسند و در آن چارچوب اظهار نظر کنند نه این که افرادی بدون اطلاع از کوچکترین اصول سیاست خارجی درباره مسایل پیچیده  دیپلماسی بین دو کشور اظهار نظر می کنند. دوستان عزیز بگذارید پاسخ ترامپ را مسئولان مربوط به خودش بدهند ، شاید بتوانیم از آن بنفع منافع ملی کشور استفاده کنیم .

*اکرم صدیقی- سردبیر سایت اقتصاد برتر

پاسخ دادن